Rak jąder

12.01.2025 | Schorzenia i dolegliwości

Jądra to męskie narządy rozrodcze służące do produkcji plemników oraz męskich hormonów płciowych. Rak jądra to choroba występująca szczególnie u młodych mężczyzn. Główną grupę ryzyka stanowią mężczyźni w wieku 15-35 lat. Stopniowo, wraz z wiekiem ryzyko zachorowania zmniejsza się.

Zachorowalność na ten nowotwór wśród Polaków stopniowo rośnie, dlatego tak ważna jest profilaktyka, o której poniżej. Wczesne wykrycie, jeszcze przed tym jak nowotwór da przerzuty jest gwarancją bezpieczeństwa i dalszego trwania w zdrowiu. Nowotwór jądra charakteryzuje się dużą skutecznością leczenia.

Co może zwiększyć ryzyko zachorowania na raka jądra?

Do czynników zwiększających ryzyko zaliczamy:

• wcześnie wykryty rak jądra na drugim jądrze
• wnętrostwo, czyli niezstąpienie jądra
• przebyta w przeszłości operacja przepukliny pachwinowej
• zapalenie jądra (występuje szczególnie często jako powikłanie po przebytej śwince)

Najczęstsze objawy to:

• Opuchlizna (nieboląca)
• Obrzęk w jednym z jader (czy zgrubienie)
• Uczucie ciążenia w mosznie, w podbrzuszu, pachwinie (tępy ból)

W niektórych typach nowotworów jąder może dojść do powiększenia piersi u mężczyzny, czyli ginekomastii. W celu jego wykrycia najłatwiejsze jest samobadanie, które najlepiej wykonać po ciepłej kąpieli /prysznicu gdy moszna jest rozluźniona. Samobadanie polega na rolowaniu i dotykaniu palcami jąder w celu wykrycia ewentualnych guzków.

Gdy tylko pacjent wykryje u siebie niepokojące zmiany na jądrze to powinien skonsultować się z lekarzem i wykonać badanie USG w celu dalszego, dokładnego rozpoznania ewentualnych zmian. Leczenie polega zazwyczaj na usunięciu jądra i okolicznych węzłów chłonnych, powinno zostać wdrożone jak najszybciej, gdyż nowotwór ten potrafi dać szybko przerzuty do płuc czy kości. Objawami tych przerzutów może być krwioplucie czy bóle kostne.

Na czym polega samobadanie jąder?

1. Badaj się najlepiej po kąpieli lub po ciepłym prysznicu (wówczas mięśnie moszny są rozluźnione)
2. Badaj jądra jedno po drugim – pojedynczo. Złap jedno jądro obiema rękami.
3. Obracaj je między palcami – szukaj zgrubień, guzków i zmian skórnych
4. Zwróć uwagę, czy w mosznie nie zbiera się płyn. Sprawdź, czy nie ma opuchlizny lub bólu przy delikatnym dotyku.
5. Pamiętaj, że jeśli jedno jądro jest większe od drugiego – to normalne. Nie panikuj jeśli wystąpią któreś z wyżej wymienionych zmian – najważniejsze jest, abyś jak najszybciej udał się do lekarza.